Ahşap Türlerinin Gitarın Tonuna Etkisi

Doğadaki her malzeme bir çeşit enstrüman olarak kullanılabilir. Ahşap bunlardan bir tanesidir. Bu malzeme, enstrümanın ses karakteristiğini büyük ölçüde etkiler. Ahşap türlerinin gitar tonuna etkisi de tercih edilen ağaca göre değişiklik gösterir. Bunun yanında üretimde kullanılan malzemenin kendine özgü bir görünümü vardır. Bu da estetik açısından önemli bir konudur.
Ahşabın estetik görünümü gitar malzemesi seçerken önemli kriterlerden biridir. Gitarda kullanılan gül, ladin, akçağaç gibi malzemeler dayanıklı ve estetik bir görünüm oluşturmaya katkı sağlar. Ahşap türleri üzerinde yer alan desenler, ağaçların renkleri ve renk tonları, enstrümanın görünümünü belirleyen faktörler arasındadır. Gitarın farklı bölümleri için tercih edilen ahşap türleri hem rezonansı hem görünümü etkiler.
Rezonans boşluğunda oluşan tonlar, elektronik, akustik ya da daha doğal tınıları yansıtabilir. İşte bütün bu detaylar, enstrümanın yapılış şekliyle elektro ya da akustik rezonans yapısıyla bağlantılıdır. İster elektronik ister akustik ister klasik olsun, fark etmez. Bütün gitarların ses karakteristiği, öncelikle onları oluşturmayı sağlayan ahşap malzemeye göre şekillenir. Bu konuyu biraz daha detaylandırmak gerekirse öncelikle gitar yapımında kullanılan ahşap türlerinde bahsetmek yerinde olur.
Gitar Yapımında Kullanılan Temel Ahşap Türleri
Maun, gitar yapımında kullanılan ve tona önemli derecede etki eden ağaçlardan bir tanesidir. Bunun yanında Kanada’da yetişen ve ses karakteristiği üzerinde önemli etkileriyle bilinen akçaağaç, bir diğer alternatiftir. Gül, Sedir, Ladin gibi ağaçların her biri birbirinden ince ya da kalın ses karakteristiğiyle gitarın rezonans yapısını etkiler.
Hint Gül Ağacı gitar yapımında kullanılan bir başka malzemedir. Sapeli, ıhlamur ve dişbudak gibi ağaçlar da gitarlarda malzeme olarak kullanılan diğer ahşap türleridir. Ahşap türlerinin gitar tonuna etkisi, hem kullanılan malzemeye hem de onu üretirken doğru tekniklerin kullanılmasına bağlıdır. Malzeme usta ellerde doğru şekilde işlenmişse ses kalitesi son derece yüksek olur. Gitarlarda kullanılan çok sayıda ahşap türleri ve ahşap türlerinin gitar tonuna etkisi aşağıda detaylıca anlatılmıştır.

Farklı Ahşap Türlerinin Ton Üzerindeki Etkileri
Gitar yapımında kullanılan ahşap türleri farklı dayanıklılık seviyelerine sahiptir. Yetiştikleri coğrafya dolayısıyla her birinin rengi ve deseni farklıdır. Aldıkları su miktarı, yetiştikleri iklim şartları onların farklı karakteristiklere sahip olmasını sağlamıştır. Bunların yanında onların ağırlıkları, yoğunlukları ve sertlik seviyeleri de ses karakteristiğini etkileyen en önemli özellikler arasındadır. Her biri dünya üzerinde çeşitli bölgelerde yetişen ve enstrüman kullanımında tercih edilen bu ahşap türlerinden bazıları aşağıda yer alır:
- Maun, sert ve dolgun tonlar elde etmek için kullanılan malzemelerden bir tanesidir. Ahşap türlerinin gitar tonuna etkisi açısından düşünüldüğünde blues ve caz müzik türleri için tercih edilen malzemeler arasındadır. Les Paul tipi gitarlarda tercih edilebilir. Gitarda en çok kullanılan malzemelerden bir tanesidir. Orta sertlikte bir malzemedir. Hafif yanık görünüme sahiptir.
- Akçaağaç, yaygın olarak gitarın sap ve tuşe kısımlarında tercih edilen bir malzemedir. Maple olarak da isimlendirilen akçaağaç, klavyede tercih edildiğinde gül ağacına kıyasla daha parlak bir ses elde etmeye yardım edebilir. Akçaağacın gitar yapımında kullanılmasının avantajlarından bir tanesi kolay cila tutmasıdır. Orta segmentte kalite elde etmeyi olanaklı kılar. Çok sert yapıda olmadığı için işlenmesi daha kolaydır. Damar yapısı hafiftir. Yatay ve dikey görünümlü, açık renkli damarlara sahiptir. Hafif ve parlak tonlar elde etmenize yardım eder. Klasik gitarlarda ön kapakta kullanılabilir.
- Bambu, çeşitli gitar modellerinde kullanılabilen malzemelerden bir tanesidir. Açık sarı renkli tasarımlar elde etmeyi sağlar.
- Masif genellikle gitarların gövde kısımlarında tercih edilir.
- Abanoz, sert ve dayanıklı bir ağaç türüdür. Gitar üretiminde kullanılan, dayanıklılığı en yüksek malzemeler arasında yer alır. Üst segment ürünler elde etmeye yardım eder. Afrika kökenli, koyu kahverengi ve siyah renklerin hâkim olduğu kendine özgü damarlı yapısıyla bilinir.
- Akasya, açık renkli yapıdadır. Damarlı ve karışık desenlere sahiptir. Kızıla çalan kahverengi tonları da bulunur. Küçük gitar modelleri arasında yer alan ukulele üretiminde çoğunlukla tercih edilir.
- Ceviz, kahverengi ve açık sarı tonlarına sahiptir. Ağır ve sert bir ton elde etmeyi sağlar. Kapalı ve boğuk tonlar elde etmeye yarar. Ön kapak kısmında kullanıldığında biraz daha boğuk tonlar elde etmenizi sağlar.
- Dişbudak, dalgalı desenlere sahiptir. Çok sayıda dişbudak çeşidi vardır. Fender gibi ünlü markalar elektro gitarlarda dişbudak kullanmayı tercih eder. Uzun sesli notalarda oldukça başarılı ve esnek bir ağaç olduğu için elektro gitarlarda sıklıkla tercih edilir. Hem bası hem tizi daha net duyabilmenizi sağlayan ahşap malzemelerden biridir.
- Ihlamur ağacı, açık renklidir. Hoş bir görünüme sahiptir. Sert kasa elektro gitar modellerinde de kullanılır. Hafif yapıda bir ağaçtır. Çok dayanıklı olmaması nedeniyle daha az tercih edilir.
- Kızılağaç, ünlü markaların da çok kullandığı malzemelerden biridir. İç tarafı kızıl renkli olduğu için bu adı almıştır. Parlak tonlar elde etmeyi sağlar. Ses karakteristiği açısından istenen kaliteyi yakalamayı sağladığı için elektro gitarlarda çoğunlukla tercih edilir. Hafif ve parlak tonlar, yumuşak ton karakteristiği elde etmeyi sağlar. Tiz sesler elde etmek için idealdir. Seri üretim gitar fabrikaları bu ahşap türünü tercih eder.
- Mango ağacı, dekoratif olarak göze çarpan tasarımlar elde etmeyi sağlar. Ukulele, elektro gitar ve klasik gitar gibi telli çalgılarda tercih edebileceğiniz malzemelerden bir tanesidir. Yanık ve kızıla çalan renk tonlarını seviyorsanız bu ahşap türünden yapılmış gitarları tercih edebilirsiniz.
- Gül ağacı, karakteristik bakımından bas seslere sahiptir. Klasik gitarda daha fazla kullanılabilir. Sap ahşabı olarak tercih edilir. Yatay damarlardan oluşur. Dikkatli bir şekilde kurutularak, acele etmeden, usta ellerden çıkarsa son derece yüksek kaliteli enstrümanların üretilmesini mümkün kılar. Brezilya gül ağacı, kalitesi oranında yüksek fiyatlara sahiptir. Hindistan Gül Ağacı daha uygun fiyatlara sahip enstrümanların üretildiği malzeme türüdür.
- Ladin, ağırlıklı olarak ön kapakta tercih edilir. Açık renkli bir malzemedir. Yankı gücü yüksek olduğu için çalarken keyif verir. Ton zenginliği elde etmenizi kolaylaştırır. Rezonans gücü yüksektir. Sesin tınısını her yere eşit olarak dağıtma özelliğine sahiptir. Hem sert hem de hafif yapısıyla ideal ses kalitesi sunar.
- Pelesenk, ortası kızıl – kahve tonlarında olan, maun gibi ama ondan daha sert bir ağaçtır. Gitar yapımında sık tercih edilen malzemelerden bir tanesidir.
- Sapeli, gövdede ağırlıklı olarak kullanılan, damarlı desenleriyle ön plana çıkan malzemeler arasındadır. Elektronik gitarlarda da tercih edilen ahşap malzemelerden bir tanesidir. Klasik ve akustik gitar tasarımlarında kullanılabilir. Elektronik gitarlarda da tercih edilir.
- Sedir, iğne yapraklı ağaç türlerinden biridir. Hafif bir ağaçtır. Yankısı ve dağıtım gücü yüksek, kullanışlı gitar malzemeleri arasında yer alır. Kumlu görünümü ve sık damarlı yapısıyla göze hitap eder.
- Servi, açık renkli ağaçlardan bir tanesidir. Ladin yerine muadil olarak kullanılabilecek ağaçlar arasındadır.
Yukarıda bahsedilen ahşap türlerinin gitar tonuna etkisi, ağaçların yapılarına göre değişir. Bu ağaçların her biri gitarların farklı kısmında kullanılabilir. Bir ağaç gitarın bütün bölümlerinde tercih edilebilir. Diğer taraftan bazı malzemeler gitarın farklı kısımlarında daha yüksek kalite elde etmeyi sağlar. Klavyede abanoz ve pelesenk gibi malzemelerin gitarın klavye kısmında daha çok tercih edilmesi bu yüzdendir. Çalma deneyimini iyileştirir, ses kalitesini artırır.
Akustik ve Elektro Gitarlarda Ahşap Seçiminin Önemi
Elektro gitarda sert ve dayanıklı olduğu için abanoz ağacı sıklıkla kullanılır. Gövde ve sap kısımlarında daha çok tercih edilir. Kapak kısmında kullanımı daha azdır. Bunun nedeni çok sert bir yapıda olmasıdır. Çok sert olması abanozun, ön kapakta tercih edilmemesine yol açar. Bu kısımda kullanıldığında boğuk sesler çıkmasına yol açar. Meranti ağacı, elektro gitarların sert kasalarında kullanılan malzemelerden bir tanesidir. Gövdenin yan kısımlarında sıklıkla tercih edilir. Pelesenk, klasik gitarda ön kapakta kullanılabilir. Elektro gitarda klavyede sıklıkla kullanılır.
Klavye malzemeleri için abanoz ve pelesenk gibi güçlü ve dayanıklı ağaçlar ön planadır. Bu ağaçların klavyede kullanıldığını gösteren en somut şey, renktir. Klavyesi koyu renkte olan gitarlar, abanoz ve pelesenk gibi dayanıklı malzemelerden üretilmiştir. Burada dikkat etmeniz gereken önemli bir husus bulunur. Bazı koyu renk klavyeye sahip olan gitarlarda abanoz gibi kaliteli malzemeler kullanmak yerine boya tercih edilir. Klavyesi boyalı gitarları almak yerine doğal malzemeden üretilmiş enstrümanları tercih ettiğinizden emin olmalısınız. Klavyesi boyalı olan enstrümanlar, ergonomik açıdan istediğiniz seviyede olmayabilir. Akustik ve elektro gitarlarda ahşap seçiminin önemi burada kendini gösterir. Kullanılan malzeme gitarın dayanıklılığını, estetik yapısını ve ses tonunu etkiler. Çok ağır malzemelerin klavyede kullanılması, gitar çalmayı zorlaştırır. Dayanıksız ve çok hafif olan ahşapların tercih edilmesi ise malzeme kalitesinin düşük olmasına ve zayıf sesler üretmeye yol açar.
Gitar almadan önce bütçenize uygun, orta ve üst segment üretimleri tercih ettiğinizden emin olmalısınız. Bunun için beğendiğiniz enstrüman hakkında iyi bir araştırma yapabilirsiniz. Müzik marketlere giderek modeller ve markalar hakkında bilgi alabilirsiniz. Kullanıcı yorumlarını değerlendirerek piyasada en çok tercih edilen modelleri ve bunların malzeme kalitelerini öğrenebilirsiniz. Ahşap türlerinin gitar tonuna etkisi konusunda kapsamlı bir bilgi alabilirsiniz. Sonrasında hangi gitar modellerini almanız gerektiğini kafanızda netleştirebilirsiniz.

Gövde, Sap ve Klavye Ahşabının Ton Üzerindeki Rolü
Gövde, sap ve klavye kısımları için her ağaç türü kullanılabilir. Burada önemli olan şey, kullanılan ağacın niteliğidir. Her ağaç gitarın farklı bölgelerinde farklı etkilere sebep olur. Bu nedenle hem malzeme kalitesi hem de rezonans açısından denge sağlamak için bir gitarın yapımında birden fazla ahşap tercih edilir. Bunlardan bazıları: bambu, ladin, akçağaç, rosewood, abanoz gibi seçenekleri kapsar.
Bambu, gövdede ön kapakta kullanılan malzemelerden biridir. Ahşap türlerinin gitar tonuna etkisi açısından güçlü frekans yanıtları alabilmenizi sağlayan malzeme, ladindir. Ladin ağacı, ön kapakta kullanılarak dengeli ses dağıtımı sağlar. Gövde ahşabı olarak tercih edilen bu malzemenin enstrüman yapımında kullanımı yaygındır. Klavye kısmında kullanılan ağaçların çok sert olmaması önemlidir. Çok sert ağaçlar ton kalitesi açısından istenen etkiyi yaratmayı engeller.
Ton çeşitliliği isterseniz bas ve tiz sesleri dengeli şekilde duymayı sağlayan malzemeleri tercih edebilirsiniz. Ton kalitesini büyük ölçüde etkileyen sap ahşabı için akçaağaç ve rosewood sıklıkla tercih edebileceğiniz malzemeler arasındadır. Klavye ahşabı olarak tercih edilen malzemeler arasında, abanoz ve pelesenk ağaçları yer alır. Hem dayanıklılık ve sağlamlık hem de tonal zenginlik açısından bu malzemelerin seçimi son derece önemlidir. Her ahşap türünün yapısı, enstrümanın tonu ve ses kalitesi üzerinde farklı sonuçlar almanıza yardım eder.
Gitar Ahşap Seçerken Dikkat Edilmesi Gerekenler
Gitar ahşabı tercih ederken dikkat etmeniz gerekenleri estetik görünüm, dayanıklılık ve ses kalitesi açısından üç ayrı şekilde ele alabilirsiniz. Gitarın estetik görünümü sizin için ilk sıradaysa, öncelikle nasıl bir tasarım ve desen istediğinize karar vermelisiniz. Koyu tonlar hoşunuza gidiyorsa, ceviz, abanoz, maun gibi malzemeleri tercih edebilirsiniz. Bu ahşap türleri aynı zamanda göze hitap eden estetik görünümü ve ton kalitesiyle tercih etmek isteyeceğiniz seçenekler arasındadır. Ahşap türlerinin gitar tonuna etkisi şu şekilde listelenebilir:
- Seçtiğiniz malzeme, gitarın kalın ya da ince sesler çıkarmasını belirleyebilir.
- Parlak ya da daha boğuk tonlar elde etmenize yol açabilir.
- Güçlü ya da zayıf rezonans kalitesi elde etmenize neden olur.
- Sesi dengeli ya da dengesiz bir yapıda elde etmeye yol açar.
- Kullanımı kolaylaştırarak notaları daha güçlü basmaya yardım eder ya da bunu zorlaştırır.
- Doğru malzeme kullanımı ve yapısı, gitardan güçlü sesler elde etmenize yardım eder. Kalitesiz malzeme kullanımı ve yanlış üretim, rezonans dengesizliklerine yol açar. Ses kalitesini düşürür.
Bütün bu özelliklere dikkat ederek seçim yapabilirsiniz. Hızlı karar vermeden ve satın almadan önce beğendiğiniz modeli yerinde deneyerek enstrüman kalitesi hakkında fikir sahibi olabilirsiniz. Ahşap türlerinin gitar tonuna etkisi ve enstrümanlar hakkında daha fazla bilgi için bloğumuzdan yararlanabilirsiniz.
Müzik dünyası ile alakalı diğer yazılarımızı inceleyin;
Piyano Eğitimi Çocukların Gelişimini Nasıl Etkiliyor?
Keman Çalmaya Başlamadan Önce Bilmeniz Gereken Temel Bilgiler